रोज सकाळी डोळे किलकिले करून आजूबाजूला नजर जाईल तिथपर्यंत कोनाडे भरून पसारा पाहिल्यावर स्वतःची आणि त्या पसाऱ्याचीसुद्धा सारखी चीड यायची. आज नको, उद्या करू; उद्या नक्की करू; उद्या कोणत्याही परिस्थितीत करायचंच असा काही सहस्र वेळा जप करून झाला तरी तो पसारा काही जागचा हालत नव्हता. कमी तर होतच नव्हता; उलट दिवसेंदिवस त्याचं वय आणि आकार वाढत चालला होता आणि माझ्या आयुष्यातली त्याची व्याप्तीसुद्धा.
एके दिवशी त्याचासुद्धा वाढदिवस — माफ करा, जन्मदिवस — साजरा करण्याची वेळ येते की काय, असं वाटू लागलं. आणि मीच का आवरला पाहिजे पसारा? त्याचा तो स्वतःला आवरून का घेत नाही? असं म्हणूनही काहीच होणार नव्हतं. अशी माझी टाळाटाळीची टळटळीत दुपार डोक्यावर आल्यावर शेवटी पुन्हा एकदा मनाने ध्यास घेतला. काहीही झालं तरी आता पसारा आवरायचाच, असा मनाशी दृढ निश्चय करून मी कल्पनेतला पदर प्रत्यक्षात कमरेचा खोचला आणि सुरू केलं मिशन पसारा.
संपूर्ण कोनाडा रिकामा करून झाल्यावर लक्षात आलं की मी त्या पसाऱ्याच्या रिंगणाच्या मध्यभागी उभी आहे आणि आता बाहेर कसं पडलं पाहिजे याची योजना मला तयार करावी लागेल. मग कसं बसं फसलेल्या चक्रव्यूहातून जेमतेम पाऊल मावेल एवढी वाट काढण्यात मी यशस्वी झाले. मग कोनाडे पुसून त्यावर तेच ठरलेले मागच्या वर्षीच्या दिनदर्शिकेचे कागद फाडून आकार सारखा करून त्यांची मानाची जागा त्यांना मिळवून दिली. मग परत पसाऱ्याकडे मोर्चा वळवला.
कामाच्या वस्तू एकीकडे, बिनकामाच्या दुसरीकडे. दरवेळी हेच करत असताना बिनकामाच्या वस्तू जमा कशा होतात, हा एक यक्षप्रश्न समोर येतो. याचं उत्तर ना यक्षाला माहीत असेल, ना युधिष्ठिराला…
बिनकामाच्या वस्तू कचऱ्याकुंडीत स्थिरावल्यानंतर तात्पुरती विश्रांती घेऊन पुढच्या प्रवासाला लागतीलच — कचरा गाडीत बसून…
मग कामाच्या वस्तूंवरून एक स्वच्छ फडके घेऊन त्यांना आंजारून, गोंजारून पुसून झालं की त्यांची रवानगी कोनाड्यांमध्ये — त्यांच्या जात, वर्गवारीनुसार त्या त्या कोनाड्यात — पुस्तकांच्या जागी पुस्तकं, भांड्यांच्या जागी भांडी, आणि काय काय…
सगळ्यांनी व्यासपीठावर अर्थात कोनाड्यांमध्ये आपापलं मानाचं स्थान ग्रहण केलं की आपण दोन वेळा झाडून, नंतर दोन वेळा फरशी पुसायला मोकळे.
मग पसारा आवरून झालाच आहे तर स्वतःचा पसरलेला आणि घामाने डबडबलेला अवतारदेखील धुऊन, पुसून, आवरून झाल्यावर पुन्हा त्या आवरलेल्या पसाऱ्यावर नजर जाते आणि विचार येतो — या वेळी किती दिवस टिकणार आहे हे सगळं…
#सुरपाखरू #३०दिवसात३० #प्रयोग२०२६
